Cuc Dang kiem VN Se hiem nguy neu tau cao

Cục Đăng kiểm VN: Sẽ hiểm nguy nếu tàu cao tốc không kín

Theo lãnh đạo Cục Đăng kiểm VN, tàu khách cao tốc phải thiết kế kín để tránh tác động của sóng, gió, nước tạt mạnh gây ngập, làm tàu mất ổn định dẫn đến lật.

Ngày 28/2, hai ngày sau vụ lật ca nô ở biển Cửa Đại (TP Hội An, tỉnh Quảng Nam) làm 17 người chết, ông Nguyễn Vũ Hải, Cục phó Đăng kiểm Việt Nam, đã giải đáp VnEpxress về những vấn đề liên quan đến ca nô/tàu cao tốc.

Ông đánh giá thế nào về vụ lật ca nô ở biển Cửa Đại chiều 26/2?

– Ngay sau tai nạn, với chức năng của cơ quan đăng kiểm, chúng tôi đã rà soát tất cả giấy tờ đăng kiểm phương tiện. Đây là tàu chở khách cao tốc (mọi người vẫn gọi là ca nô), công suất máy chính 400 CV, sức chở tối đa 35 hành khách và 3 thuyền viên.

Tàu có tốc độ thiết kế 37 km/h, tương đương 20 hải lý/giờ, bắt buộc có thiết bị nhận dạng tự động AIS cho phép các tàu trao đổi thông tin về vị trí, hướng, tốc độ với nhau. Hệ thống AIS còn giúp trao đổi với các trạm trên bờ được thuận tiện hơn.

Tàu này được đóng mới năm 2016, là tàu composit mui hở, công suất chứa 35 khách, hoạt động ở vùng IV (sông, hồ, đầm, vịnh kín). Năm 2019, tàu được nâng cấp thành tàu khách cao tốc SB với khoang chứa khách kín, chở 35 khách.

Tại thời khắc tai nạn, giấy chứng thực đăng kiểm của tàu đang còn hiệu lực.

Ông Nguyễn Vũ Hải, Cục phó Đăng kiểm Việt Nam, trả lời VnExpress ngày 28/2. Ảnh: Phạm Chiểu

Ông Nguyễn Vũ Hải, Cục phó Đăng kiểm Việt Nam, giải đáp VnExpress ngày 28/2. Ảnh: Phạm Chiểu

– vì sao năm 2017 ngành giao thông yêu cầu các tàu đang hoạt động tuyến Hội An – Cù Lao Chàm hoán cải từ tàu mui hở thành mui kín?

Trước đây, khu vực đường thủy Hội An – Cù Lao Chàm có khoảng 140 phương tiện thủy vỏ composite, vỏ gỗ hoạt động, trong đó có cả tàu mui hở. Trước một số ý kiến cho rằng phương tiện này không đảm bảo an toàn, năm 2017, Sở Giao thông vận chuyển Quảng Nam xin ý kiến Bộ Giao thông vận chuyển chỉ dẫn loại phương tiện nào được phép hoạt động trên tuyến Hội An – Cù Lao Chàm.

Căn cứ quy định quản lý đường thủy nội địa và quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về quy phạm phân cấp, đóng phương tiện thủy nội địa, Bộ Giao thông vận chuyển chỉ dẫn tuyến Hội An – Cù Lao Chàm dài 17 km (9 hải lý) là tuyến đường thủy nội địa quốc gia từ bờ ra đảo, phương tiện phải đảm bảo điều kiện an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường để hoạt động ở vùng SB (vùng ven biển, cửa biển, cách bờ không quá 12 hải lý).

Có tức là các tàu hoạt động trên vùng biển Hội An – Cù Lao Chàm nếu là tàu khách cao tốc thì phải có khoang chứa khách kín; nếu là tàu gỗ, tàu composite, tàu vỏ kim loại… và không phải cao tốc thì khoang khách có thể hở. Sau đó, do nhu cầu của chủ tàu, nhiều tàu cũ đã hoán cải để trở nên tàu khách cao tốc với khoang chở khách kín để chạy tốc độ cao. Ban quản lý bến cho biết, hiện nay trên tuyến này có 5 tàu gỗ mui hở chở khách, 87 tàu cao tốc mui kín.

Vì sao cơ quan đăng kiểm lại cho hoán cải những tàu cao tốc thân nhỏ, diện tích chỉ 20-25 m2 mà bố trí tới 35 ghế?

– Mỗi tàu cao tốc khi hoán cải đều có thiết kế theo quy chuẩn và được thẩm định thiết kế, giám sát kỹ thuật trong quá trình hoán cải, sau đó mới được cấp giấy chứng thực đăng kiểm. phòng ban chức năng của Cục Đăng kiểm Việt Nam đã thẩm định thiết kế tàu đảm bảo tuân thủ Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia. Quy chuẩn này được xây dựng dựa trên Bộ luật quốc tế về an toàn tàu cao tốc của Tổ chức Hàng hải quốc tế, quy định của các quốc gia tiên tiến và quy phạm của các tổ chức đăng kiểm hàng đầu thế giới.

Tàu cao tốc bị nạn có không gian khoang khách để bố trí ghế ngồi cho hành khách, có bố trí lối thoát hiểm ở phía trước và phía sau, có áo phao cho hành khách, thuyền viên và được cất giữ tại nơi dễ lấy.

Tàu Phương Đông 06 bị nạn trên biển Cù Lao Chàm. Ảnh: Đắc Thành

Tàu Phương Đông 06 bị nạn trên biển Cù Lao Chàm. Ảnh: Đắc Thành

– Những tàu cao tốc kín sẽ gây khó khăn cho hành khách thoát nạn nếu gặp sự cố, ý kiến của ông thế nào?

– Tàu khách cao tốc khi hoạt động trên biển phải kín, bởi nếu hở thì trong điều kiện sóng, gió, nước tạt mạnh sẽ tràn vào khoang khách gây mất ổn định, có thể dẫn đến chìm tàu, đe dọa an toàn của hành khách. Tàu cần có kính kín chính là để bảo vệ an toàn cho hành khách và nước không tràn vào khoang khách. Đây là tiêu chuẩn kỹ thuật do Tổ chức hàng hải quốc tế quy định với tàu khách cao tốc.

Tàu cao tốc có thiết kế thon, nhỏ, gọn để chạy nhanh, nhưng phải kín để nước không vào khoang khách, gây mất an toàn cho tàu và khách.

Tổ chức Hàng hải quốc tế đã nghiên cứu và ban hành Bộ luật quốc tế về an toàn tàu cao tốc năm 1994 và năm 2000 họ đã đánh giá tất cả rủi ro trong hoạt động của tàu đến mức chấp thuận được. Về cứu nạn tàu cũng vậy, chúng ta chẳng thể nói cảm tính là nếu mui hở thì hành khách sẽ thoát. Vì nếu mui hở khi vận hành tàu thường ngày đã tiềm ẩn rủi ro gây mất an toàn cho tàu và hành khách.

Tàu 35 chỗ tương tự có cùng lượng chiếm nước và các kích thước chính, nếu chỉ chạy tốc độ dưới 10 hải lý/giờ thì không phải là tàu cao tốc nên không bắt buộc khoang khách kín. Các chủ tàu có thể chở khách trên tàu này theo nhu cầu.

Cơ quan đăng kiểm dự kiến coi xét lại các quy định về thiết kế, tốc độ, số lượng hành khách thế nào sau vụ tai nạn?

– Theo báo cáo của Chi cục Đăng kiểm số 4 (Đà Nẵng), tàu đã được đăng kiểm đúng quy định, tình trạng kỹ thuật thỏa mãn tại lần kiểm tra gần nhất vào ngày 19/1/2022.

Bộ trưởng Giao thông vận chuyển đã yêu cầu Cục Đăng kiểm Việt Nam chỉ đạo các đơn vị đăng kiểm tăng cường kiểm tra chất lượng phương tiện, đặc biệt chú trọng tới phương tiện chở khách từ bờ ra đảo, phương tiện thủy phục vụ các lễ hội, tàu cao tốc. Chúng tôi sẽ tiếp tục nghiên cứu quy định mới của Tổ chức Hàng hải quốc tế và các quốc gia, tổ chức đăng kiểm tiên tiến để đề xuất sửa đổi, bổ sung các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia nhằm tăng cường tính an toàn kỹ thuật của phương tiện.

Tiêu chuẩn an toàn tàu cao tốc rất cao. Cục Đăng kiểm Việt Nam là thành viên Hiệp hội Đăng kiểm tàu thủy châu Á (ACS), tiêu chuẩn an toàn phương tiện của Việt Nam tương đương với các tiêu chuẩn của Nhật, Hàn Quốc, Trung Quốc, Ấn Độ. Cục Đăng kiểm Việt Nam cũng đã ký thỏa thuận hợp tác song phương với 10 tổ chức đăng kiểm tàu thủy lớn nhất thế giới thuộc Hiệp hội các tổ chức đăng kiểm tàu thủy quốc tế (IACS).

Khoảng 14h ngày 26/2, ca nô Phương Đông 05 chở 39 người (gồm 36 khách du lịch đến từ Hà Nội, TP HCM, Bình Dương, 1 lái ca nô, 2 phục vụ) từ đảo Cù Lao Chàm vào cảng Cửa Đại. Cách bờ khoảng 3 km, ca nô lật làm 17 người chết, còn lại được cứu sống. Trong số nạn nhân chết có 8 người là họ hàng, xui gia, sống ở Đông Anh, Hà Nội.

Chủ tịch TP Hội An đánh giá đây là vụ chìm ca nô làm nhiều người tử nạn nhất từ trước đến nay ở biển Cửa Đại. Khu vực này có cồn cát, từng xảy ra nhiều vụ chìm tàu và ca nô, nhưng rất ít người chết.

Nguyên nhân tai nạn đang được điều tra. Từ góc độ người lái ca nô, thuyền trưởng Lê Văn Sen, 52 tuổi, cho rằng ca nô bị sóng đánh lật út, là tai nạn. Một số lái tàu giàu kinh nghiệm, nạn nhân thoát chết và chính quyền Hội An nhận định nhiều người tử nạn do ca nô đóng kín theo tiêu chuẩn SB, thiếu chỗ thoát hiểm.

Đoàn Loan